logo
TEST - 3
1.
İlim, kıyısı bulunmayan bir denizdir. Bu deniz karşısında alim geçinen cahildir.Allah, cehalete ölüm, ilme de hayat dedi.Sana sordukları zaman “ Ben bilmiyorum” demekten, bilmek daha güzel değil midir?
Ehlinden, bilenlerden oku, öğren, utanma. Her şeyi bilmek, bilmemekten hayırlıdır.İlim kadar yüksek bir iş yoktur. İlimden hiç kimse zarar görmedi, diyen şair : Peygamberimiz “İlim beşikten mezara kadar herkese farzdır. “ sözünden hareketle şiirlerini hikemi bir tarzda yazmış ve bu yönüyle diğer Divan edebiyatı sanatçılarından ayrılmıştır.

 

Yukarıdaki parçada ilim ile ilgili fikirleri verilen Divan şairi kimdir?
Doğru Cevap: "D" Nabi
Soru Açıklaması
2.
Divan şiirinin son dönem hiciv şairlerindendir. Sultan II.Abdülhamid’i ve devlet idaresini, devrini, sosyal meseleleri çok sert ve acımasız bir dille hicvetmiştir. İnsanların her şeyi maddeye havale etmelerini, manevi değerlere kıymet vermemelerini şair ağır bir şekilde hicveder. Bir hırsız Şair, öldükten sonra da utandırmamış, şairin mezar taşını çalmıştır.

Kabrimi kimse ziyaret etmesin Allah için
Gelmesin reddeylerim billahi öz kardaşımı
Gözlerim ebna-yı ademden o rütbe yıldı kim
İstemem ben Fatiha, tek çalmasınlar taşımı

Yukarıdaki açıklama ve dörtlükten hareketle hangi Divan şairi hakkında bilgi verilmektedir?
Doğru Cevap: "B" Şair Eşref
Soru Açıklaması
3.
Anadolu dışındaki (Çağatay) en ünlü divan şairidir. Hamse sahibidir. En önemli eserlerinin içeriği şöyledir.

Muhakemetü’l Lugateyn: Türkçenin Farsçadan üstün olduğunu anlatır. Mecalis-ün Nefais: İlk şuara tezkiresidir.

Mizanü’l Evzan: Türklerin kullandığı nazım ve musiki şekilleri hakkında bilgi verir.

 

Yukarıdaki parçada hangi şairimizin eserleri hakkında bilgi verilmektedir?
Doğru Cevap: "A" Ali Şir Nevai
Soru Açıklaması
4.
Bir kimseyi övmek için yazılan şiirlerdir. İki türlüdür. Birincisi, padişah, vezir, şeyhülislam gibi yaşayan devlet büyüklerine; ikincisi, Dört halife, başka din ve tarikat büyükleri için yazılanlardır. Bu şiirler genellikle kaside nazım şekliyle yazılırlar.  Diğer nazım biçimleriyle de yazılanlar vardır.

 

Yukarıdaki parçada hangi Divan edebiyatı nazım biçiminden söz edilmektedir?
Doğru Cevap: "D" Methiye
Soru Açıklaması
5.
(I) XV. yüzyılda yaşamış olan Ali Şir Nevâî, Çağatay edebiyatının en büyük şairidir. Yalnız Çağatay edebiyatının değil aynı zamanda Türk edebiyatının da en önemli şairlerinden biridir. (II) Şairliğinin yanı sıra aynı zamanda güçlü bir bilim ve devlet adamıdır. Türkçeye önem veren şair, Arapça ve Farsça eser veren Türk sanatçılarını kınamıştır. (III) O, aydınların Farsça yazdıkları bir dönemde Türkçenin Farsçadan daha üstün olduğunu kanıtlamak için Mizanü’l Evzan adlı eserini yazmıştır. (IV) Ali Şir Nevai hamse sahibi olan ilk Türk şairidir. (V) Türk edebiyatındaki ilk tezkire olan Mecalisü’n Nefais’i yine Ali Şir Nevai yazmıştır.

 

Yukarıdaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?
Doğru Cevap: "C" III.
Soru Açıklaması
6.
Şair, devrinin bütün ilimlerinden haberdardır. Dini ve edebi ilimlerden başka matematik, tıp gibi bilimleri de öğrenen şairin, tıp alanıyla ilgili Farsça yazılmış “Sıhhat ü Maraz” adlı eseri vardır. Şair, “İlimsiz şiir, temelsiz duvar gibi olur” görüşünü ileri sürerek, şiirin ilimle beraber oluşturulması gerektiğini savunur. Divan şiirinin en lirik, en heyecanlı duygularını en güzel şekilde dile getiren şairdir Aşk ve ıstırap şairi olarak tanınan sanatçı, beşeri aşktan çok tasavvufi aşka yönelmiştir. Ondaki tasavvufi aşk sadece kalbine değil, yaşamına da yansımıştır.

 

Yukarıdaki parçada hangi Divan şairimizden söz edilmektedir?
Doğru Cevap: "E" Fuzuli
Soru Açıklaması
7.
Divan edebiyatına şarkı türünü Nedim getirmiştir. Bu tür Lale Devrinde gelişmiş ve yaygınlaşmıştır. En az üç, en çok beş bentten oluşur. Bentler genellikle dörtlük biçimindedir. Batı etkisinde gelişen Türk edebiyatında ise neo-klasik şair ----- de kullanmıştır.

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Doğru Cevap: "D" Yahya Kemal
Soru Açıklaması
8.
Fatih Sultan Mehmet’in sohbet arkadaşı, hocası ve veziridir. Bir ara Fatih’in gazabına uğrayan …… “Kerem” redifli kasidesiyle idamdan kurtulmuştur. Ömrü boyunca Şeyhülislam olma hayaliyle yaşamış olan …… bu hayalini gerçekleştirememiştir. Yaşadığı dönemde Sultanü’ş-Şuara unvanını almıştır. Bir İstanbul şairi olarak tanınmış olan ……, şarkı nazım biçiminin kurucusu olmuş ve tamamen din dışı konuları işlemiştir.

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?
Doğru Cevap: "A" Ahmet Paşa – Baki – Nedim
Soru Açıklaması
9.
Şairin kaside, kıta-i kebire, terkibibent, terciibent, kıta ve rubai nazım biçimlerini kullanarak yazdığı eleştiri şiirlerini topladığı eserdir. Parlak bir zekanın yansıması olan bu şiirlerde Nef’i, yergilerini bazen nükte boyunda sınırlı tutmuş bazen de itham, hakaret ve sövgü boyutuna taşımıştır. Halk argosundaki sözcüklerin sıkça kullanıldığı bu eserde şiirler, Nef’i’nin Divanına göre daha sade dille yazılmıştır.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen eser aşağıdakilerin hangisidir?
Doğru Cevap: "B" Siham-ı Kaza
Soru Açıklaması
10.
Gül hasretinle yollara dutsun kulağını

Nergis gibi kıyâmete dek çeksin intizar

 

I. Ağır bir dil kullanılmıştır.

II. Beyit nazım biçimiyle yazılmıştır.

III. Arapça-Farsça tamlamalara yer verilmiştir.

IV. Aruz ölçüsüyle yazılmıştır.

V. Mazmunlara yer verilmiştir.

 

Yukarıdaki beyit için numaralanmış cümlelerden hangileri söylenemez?
Doğru Cevap: "B" I. ve III.
Soru Açıklaması
logo
TEST - 3
11.
Aşağıdaki eserlerden hangisi Şuara Tezkiresi biçiminde oluşturulmuş öğretici metin türlerinden biridir?
Doğru Cevap: "C" Mecalisü’n Nefais
Soru Açıklaması
12.
Divan şairi hem biçimsel özelliklerini hem de konularını Fars şiirinden aktardığından, o da yaratıcılığını incelmiş, usta bir söyleyişte göstermiştir. Bunları sağlarken kelimelerin farklı anlamlarını da göz önüne almıştır. Çünkü soyut ve kapalı bir anlatım kurabilmek için çeşitli söz oyunlarına başvurması gerekmektedir. Bunun yanında mazmunları da kullanarak sanat yapma hedefine erişmiştir.

 

Yukarıdaki parçada Divan şiirinin özellikle hangi özelliği üzerinde durulmaktadır?
Doğru Cevap: "C" Edebi sanatlara fazlaca yer vermeleri
Soru Açıklaması
13.
Bir şairin çok beğendiği başka birine ait şiiri konusu, ölçüsü ve uyağıyla taklit ederek yazdığı şiirlere ------ denir. Bu yazılar ciddi bir esere mizah yoluyla yazılıyorsa buna da -------- denir.

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?
Doğru Cevap: "E" Nazire – Tehzil
Soru Açıklaması
14.
Divan edebiyatında şairler hakkında bilgi veren eserlerdir. Bugünkü anlamıyla edebiyat tarihi türü olan biyografi türüne benzerlik gösterir. Sadece şairler için değil, farklı meslekler, ünlü kişiler için de yazılır.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen tür aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "D" Tezkire
Soru Açıklaması
15.
Aşağıdakilerden hangisi “gazel” için yanlıştır?
Doğru Cevap: "D" Genellikle gazellerin beyitleri arasında konu bütünlüğü vardır.
Soru Açıklaması
16.
Aşağıdakilerden hangisi Divan nesrinin özelliklerinden biri değildir?
Doğru Cevap: "D" Divan nesrinde cümleler kısadır. Noktalama işareti kullanılır.
Soru Açıklaması
17.
Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatında tarih ile ilgili bir eser yazmamıştır?
Doğru Cevap: "B" Sinan Paşa
Soru Açıklaması
18.
Görülen bir rüya anlatılıyormuş gibi, bir olay ya da kişi hakkında görüşlerin söylenmesi içiminde yazılır. Manzum da olabilir. Veysi'nin (17. yüzyıl) ------ adlı eseri bu türün en önemli örneğidir. Bu eserler eleştiri ve yergi içerir.

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Doğru Cevap: "A" Habname
Soru Açıklaması
19.
XVII. yüzyılda bütün özellikleri ile Divan şiirinde etkisini gösteren bu akımın iki ana  unsuru sayılan “söz” ve “anlam”dan anlamın önemi artmış, anlam derinliği ve karmaşıklığı üstün tutulmuştur. Şiirde “gerçek”ten çok “hayal gücü”nden yararlanılmıştır. Mübalağalı anlatımlar önemli bir yer tutmuştur. Bu akımla birlikte şiirde daha önce kullanılmamış yeni mazmunlara yer verilmiş, dilde daha önce az duyulmuş yeni kelimeler kullanılmıştır. Böylece Divan şiiri daha soyut, daha kaplı, daha sembolik bir hale gelmiştir. Bu akımın en önemli temsilcileri ise, Nâilî, Neşâtî, ve Şeyh Galip’tir.

Yukarıdaki parçada bahsedilen Divan edebiyatı akımı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "B" Sebk-i Hindî akımı
Soru Açıklaması
20.
Bir safa bahşedelim gel şu dil-i na-şada
Gidelim serv-i revanım yürü sa'd-abada
İşte üç çifte kayık iskelede amade
Gidelim serv-i revanım yürü sa'd-abada

 

Yukarıdaki şiirin yapısı ve içeriği itibariyle hangi döneme ait olabilir?
Doğru Cevap: "C" Divan edebiyatı
Soru Açıklaması
TEST BİTTİ.
CEVAPLARINIZI KONTROL EDİNİZ.

Ünite Özeti