logo
TEST - 5
1.
Matbaacılık faaliyetleri Osmanlı’da ilk defa 15. Yüzyılda Yahudi, Ermeni ve Rumlar tarafından başlatılmış; ardından İbrahim Müteferrika’nın 1729’da ilk Türkçe kitabı basmasından sonra Türk matbaası gelişmeye başlamıştır. Türk matbaasının asıl büyük hamlesi ise gazeteye olmuştur. Çünkü gazete kitaba göre daha bir ticari özelliğe sahiptir ve daha kısa sürede satılması gerekir. Gazetenin satılabilmesi için ise gazeteyi halkın kolayca anlayabilmesi gerekir.

 

Gazetenin halk tarafından ilgi görebilmesi için Tanzimat edebiyatı sanatçıları gazete ile ilgili ne gibi bir çalışma yapmışlardır.
Doğru Cevap: "B" Halkın anlayabileceği bir dil kullanmışlardır.
Soru Açıklaması
2.
Aşağıdakilerden hangisi “Takvim-i Vekai”nin yayımlanma amaçlarından biri değildir?
Doğru Cevap: "E" Halka gazete okuma sevgisini kazandırmaya çalışma
Soru Açıklaması
3.
Edebiyatımıza Tanzimat edebiyatıyla girmiş bir türdür. İlk örneğini Şinasi yazmıştır. Bunun yanında Namık Kemal’in yazdığı” Lisan-ı Osmani’nin Edebiyatı Hakkında Bazı Mülahazat-ı Şâmildir”  adlı yazısı da bu türün ilk örneklerinden biridir. Ziya Paşa, 1868’de Hürriyet gazetesinde yayımlanan “Şiir ve İnşa” adlı yazı da bu türe örnektir.

 

Yukarıda Tanzimat ile birlikte Türk edebiyatında kullanılmaya başlanan tür aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "C" Makale
Soru Açıklaması
4.
Hatıra (Anı) Tanzimat’tan önceki dönemlerde de edebiyatımızda görülen bir türdür; ancak eski edebiyatımızda fazla benimsenmeyen bu tür, Tanzimat’la birlikte ön plana çıkmıştır.

 

Aşağıdaki Tanzimat sanatçılarından hangisinin anı türünde eseri yoktur?
Doğru Cevap: "D" Şinasi
Soru Açıklaması
5.
“Tiyatro bir eğlencedir; fakat eğlencelerin en faydalısıdır.” Görüşüyle tiyatroyu halk eğitiminde bir araç olarak gören Namık Kemal, özellikler tiyatro eserlerinde sade bir dil kullanmıştır.Sahnelenen ilk Türk tiyatrosu ------ onun eseridir. Oyunun sahnelenmesinden sonra sürgün edilmiştir.

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Doğru Cevap: "B" Vatan yahut Silistre
Soru Açıklaması
6.
Eser “Son Pişmanlık” adıyla Magosa’da yazılmış, bu ad sonra değiştirilmiştir. Bir aile konusu ele alınmıştır. Kötü kadınların ihtiras ve entrikalarına kapılarak hem kendilerini hem başkalarını mahveden gençlerin romanıdır. Ali Bey, Mahpeyker ve Dilaşup romanın başlıca karakterleridir.

 

Yukarıda sözü edilen eser aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "B" İntibah
Soru Açıklaması
7.
İlk edebiyat tarihi taslağı sayılan “Harabat” eserini yazmıştır. Halk şiirinin ve dilinin gerçek edebiyatımız olduğunu belirten “Şiir ve İnşa” adlı makalesini yazmasına rağmen kendisi böyle davranmamıştır. Biçimce eski içerikçe yeni olmaya gayret göstermiştir.

Terkib-i bent, terci i bent’leri meşhurdur. Bir çok dizesi halk arasında atasözü gibi kullanılmıştır.

Yukarıdaki parçada sözü edilen Tanzimat sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "D" Ziya Paşa
Soru Açıklaması
8.
Aşağıdakilerden hangisi Tanzimat Dönemi için söylenemez?
Doğru Cevap: "E" Kölelik ve cariyelik, romanlarda sıkça işlenmiştir. Edebiyatçılar, edebiyatın devlet işlerinden, siyasetten uzaklaşması gerektiğini savunmuşlardır.
Soru Açıklaması
9.
(I) Ziya Paşa Doğu kültürüyle yetişmiş, sonradan batı edebiyatına yönelmiştir. (II) Fikren yenilikçi olmasına rağmen eserlerinde eskiyi, divan şiiri geleneğini devam ettirmiş, gazel ve kasideler yazmıştır. (III) En meşhur terkib-i bent ve terci-i bent şairimizdir. Harabat adlı bir divan şiiri antolojisi vardır. (IV) Harabat adlı antolojinin ön sözünde, divan şiirinin bizim şiirimiz olmadığını, asil şiirimizin halk şiiri olduğunu savunmuştur. (V) Bunun yanında sade dilden yanadır, ama kendisi ağır bir dil kullanır. Bu onun içinde bulunduğu bir ikilemdir.

 

Yukarıda numaralanmış yerlerin hangisinde bir bilgi yanlışlığı vardır?
Doğru Cevap: "D" IV.
Soru Açıklaması
10.
Asıl ilgi alanları, gazetecilik, romancılık ve hikâyecilik olan yazarımızın otuz altısı roman olmak üzere iki yüze yakın eseri vardır. Romanları tür bakımından çeşitlilik gösterir: macera, aşk, polisiye, tarih… Dili sadedir, çünkü eser vermekteki amacı halkı eğitmektir. Hatta romanlarında olayın akışını keserek okuyucuya bilgiler de vermiştir. Çıkardığı en önemli gazeteler; Bedir, Devir ve Tercüman-ı Hakikat’tir.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "C" Ahmet Mithat Efendi
Soru Açıklaması
logo
TEST - 5
11.
Tanzimat edebiyatının dil alanında önemli eserler veren sanatçısıdır. Özellikle Fransızcadan Türkçeye, Türkçeden Fransızcaya çevirdiği önemli sözlükleri vardır. Birçok dili çok rahat konuşan yazarın dilimize kazandırdığı en önemli eseri ise Kamus-ı Türki adlı sözlüktür. Türk dilinin sadeleşmesi yolunda önemli gayretleri olan yazarın, dilin nasıl sadeleştirilebileceği hakkındaki fikirleri kendinden sonrakilerce örnek alınmıştır. Avrupalı Türkologların çalışmalarıyla yakından ilgilenen yazar Orhun Abideleri’ni ve Kutadgu Bilig’i Türkiye Türkçesine ilk çeviren kişi olmuştur.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "C" Şemsettin Sami
Soru Açıklaması
12.
Aşağıdakilerin hangisi Tanzimat tiyatrosu için söylenemez?
Doğru Cevap: "D" Tiyatro eserlerinde üç birlik kuralına uyulmamıştır. Ancak ikinci dönemde Abdülhak Hamit'in tiyatrolarında üç birlik kuralına uyulur.
Soru Açıklaması
13.
Aşağıdakilerin hangisinde Abdülhak Hamit Tarhan’ın tiyatrolarının özellikleriyle ilgili yanlış bir bilgi içermektedir?
Doğru Cevap: "E" Sayıları yirmiyi bulan piyeslerinin hepsi de trajedi türünde yazılmıştır.
Soru Açıklaması
14.
Aşağıdakilerin hangisinde Tanzimat öykü ve romanında işlenen en önemli temalardan biri değildir?
Doğru Cevap: "C" İlahi aşka verilen önem sıkça tema olarak seçilmiştir.
Soru Açıklaması
15.
I. Güzel olan her şeyin şiire konu olabileceği kabul edilmiştir.

II. Şiirin konusu genişletilmiştir.

III. Şiirde bireysel duygulanmalar ağırlık kazanmıştır.

IV. Batılı nazım biçimlerinin ilk örnekleri kullanılmaya başlanmıştır.

V. Toplumsal konulara yönelme giderek artmıştır.

 

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangisinde II. dönem Tanzimat edebiyatı için yanlış bir bilgi verilmiştir?
Doğru Cevap: "E" V.
Soru Açıklaması
16.
Tanzimat döneminden önceki edebiyatımızda batılı anlamda eleştiri yoktu. Bu alandaki eserler Tanzimat edebiyatıyla verilmeye başlanmıştır. 1860'tan sonra edebiyatımızı modernleştirmeyi amaçlayan sanatçılar, eski edebiyatı yıkmaya ve yerine yeni bir edebiyat kurmaya çalışmışlardır. Eleştiriler de bu yönde yoğunlaşır. Böylece bu türün öncülüğünü ----- ve ----- yapar.

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?
Doğru Cevap: "A" Ziya Paşa – Namık Kemal
Soru Açıklaması
17.
Tanzimat sanatçıları gerçek anlamda mizah ve yergilerin örneklerini de verirler. ----- adlı sanatçımızın Zafernâme adlı eseri yergi türünün başarılı bir örneğidir. İlk Türk mizah dergisi olan Diyojen bu dönemde çıkarılır. Dergiyi ----- ve arkadaşları çıkarırlar(1869).

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?
Doğru Cevap: "D" Ziya Paşa – Teodor Kasap
Soru Açıklaması
18.
Eski şiirin temsilcisi olarak tanınmasına rağmen, Batılı şiir tarzında başarılı örnekler yazmıştır. Şairin şiir, eleştiri, anı, edebiyat bilgileri ve sözlük alanında eserleri vardır. Edebiyattaki eski-yeni kavgasında eski edebiyat taraftar­larının lideri olarak kabul edilmiştir. Eski şiiri çok iyi bilen biridir. Fransız edebiyatını tanıdıktan sonra Batılı tarzda şiir­ler yazmıştır, bunlar başarılı örneklerdir. Batı şiirini tanıdık­tan sonra da eski şiirden tümüyle vazgeçememiştir. Şiirlerinde yalın bir Türkçeyi başarıyla kullanmıştır. Şiirin biçiminde ve özünde yenilikler yaptı. Halk edebiyatı nazım biçimlerinden yararlandı. Yabancılaşmaya karşı Türk kültürünü savunmuştur. Şiirleri Ateşpare, Şerare, Füruzan adlı kitaplarda toplan­mıştır.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru Cevap: "D" Muallim Naci
Soru Açıklaması
19.
Aşağıdaki açıklamalardan hangisi ayraç içinde verilen sanatçıyla ilgili değildir?
Doğru Cevap: "D" Dil ve sözlük alanındaki çalışmaları ve eserleri ile tanınır. Kamus-ı Türki adlı sözlüğün yazarıdır. Kamus-ı Fransevi ve altı ciltlik ansiklopedik sözlük özelliği taşıyan Kamusu'l-Âlam diğer önemli yapıtlarıdır. (Sami Paşazade Sezai)
Soru Açıklaması
20.
Aşağıdakilerden verilen bilgilerden hangisi Tanzimat Dönemi için yanlıştır?
Doğru Cevap: "D" Tanzimat dönemi şairleri şiirin dilinde ve içeriğinde çok büyük değişikliğe gitmemişlerdir.
Soru Açıklaması
TEST BİTTİ.
CEVAPLARINIZI KONTROL EDİNİZ.

Ünite Özeti